Bioritme

Vanmorgen stond ik op. Het was nog donker en het was koud; zo’n ochtend dat je best nog wat langer in je bed zou willen doorbrengen. Aangezien het doorgaans 5 maanden per jaar nog donker en koud is als ik op sta, is dat voor de meeste dagen geen serieuze optie. Sowieso is het al jammer dat het 5 maanden per jaar nog donker is bij het opstaan. Idealiter word je gewekt door de opkomende zon; “oerspronkelijk” gezien is ons bioritme afgestemd op het 12-uurs ritme van het leven rond de evenaar. Ons leven begon immers ooit in Afrika.

Maar goed, we wonen nu niet meer in Afrika en leven niet meer in de oertijd. We moeten het doen met 5 maanden per jaar waarin we dienen op te staan in het donker en 5 maanden per jaar waarin het al lang, lang voordat we wakker wensen te worden licht is. De vraag is: welke invloed heeft dat op je bioritme? Is het erg? En zo ja: is er iets aan te doen?

Functie van het biortime

Om te beginnen: wat is het bioritme en waar is het nou eigenlijk goed voor? Het bioritme is je 24-uurs ritme. Je lichaam loopt op een soort interne klok van ongeveer (maar niet helemaal) 24 uur. Processen die zich in je lichaam afspelen zijn gelinkt aan deze klok. Het bioritme is de basis van de energieverdeling in je lichaam.

Overdag, als het licht is, behoren de hersenen de baas te zijn. Je bent wakker, actief, je organen zijn volop aan het werk om je van energie te voorzien. Alles wat je doet wordt actief aangestuurd door je hersenen; de hersenen regelen de verdeling van de energie.

’s Nachts, in je slaap, behoort het immuunsysteem te baas te zijn. De hersenen komen tot rust en zijn op een veel lager energieniveau actief. Het immuunsysteem checkt in de nacht je hele lichaam op de aanwezigheid van schade en is bezig met repareren en opruimen. Het overgrote deel van de energie gaat ’s nachts naar het immuunsysteem.

Als het zo werkt, dan werkt het goed. Het punt is namelijk dat de hersenen en het immuunsysteem niet tegelijk volactief kunnen zijn. Als beide systemen op volle kracht zouden werken, dan zou dat zoveel energie kosten dat daar niet tegenop te eten is. Daar ga je letterlijk aan dood. Is het je weleens opgevallen dat je, als je een flinke griep hebt, maar één ding kunt (en wilt): in bed liggen. Je kunt niet meer helder denken, je voelt je depressief, je kunt je amper bewegen, je hebt geen eetlust meer. Dat komt doordat het immuunsysteem zo hard moet werken, ook overdag, dat het de hersenen en daarmee alle andere organen op een laag pitje zet. Dat is noodzakelijk om te overleven, dus het is een hartstikke goede oplossing (voor een paar dagen ;-)). Kortom, het bioritme is noodzakelijk om te schakelen tussen regie van de hersenen (dag) en regie van het immuunsysteem (nacht).

Cortisol en melatonine

Het schakelsysteem wordt geregeld door een aantal  hormonen, waarvan de bekendste cortisol en melatonine zijn. Ze zijn elkaars tegenhanger (antagonist). Als de een actief is, kan de ander zijn functie niet (goed) uitoefenen. Cortisol zorgt ervoor dat je wakker en alert bent, melatonine maakt juist slaperig. Een te hoog niveau van cortisol ’s avonds zorgt ervoor dat melatonine onderdrukt wordt waardoor je je niet slaperig voelt. Een te laag niveau van cortisol ’s ochtends zorgt ervoor dat je niet wakker genoeg wordt en je slaperig blijft voelen. Cortisol is anti-inflammatoir (ontstekingsremmend) en melatonine pro-inflammatoir (ontstekingsbevorderend); als het schakelsysteem ontregeld raakt dan kan het immuunsysteem zijn werk niet meer goed doen.

Hetzelfde mechanisme geldt voor een aantal andere hormonen die meegaan op het bioritme. Omdat cortisol en melatonine daadwerkelijk bepalen wanneer je actief bent en kunt slapen, zal ik me hieronder tot deze twee beperken.

Cortisol

In een ideale situatie maakt je lichaam bij het krieken van de dag cortisol vrij. Even technisch: (zon)licht schijnt op je ogen en prikkelt (ja, ook als je ze dicht hebt) de nervus opticus. Deze communiceert met het deel van de hypothalamus dat zorgt voor het “zien”: de chiasma optica. Daardoor wordt de master of rythm, de nucleus suprachiasmaticus (SCN) geprikkeld, die op zijn beurt de HPA-as wakker schudt. De HPA-as staat ook wel bekend als de stress-as: prikkeling van deze as zorgt voor de productie van cortisol in de bijnierschors. Het vrijkomen van een sloot cortisol zorgt ervoor dat we wakker worden: de Cortisol Awaking Response (CAR). Na het wakker worden komt er gedurende de daaropvolgende uren ieder uur een beetje cortisol vrij, maar telkens ietsje minder. Cortsiol vertoont dus, als het goed is, na het wakker worden een aflopende curve tot het moment dat het weer tijd is voor de CAR, waarop de cortisolcurve snel stijgt.

Melatonine

Overdag wordt er normaliter geen grote hoeveelheid melatonine geproduceerd. Ook de melatonineproductie werkt onder invloed van blauw (zon)licht. Als de zon onder is gegaan (en je schermpjes uit ;-)) en het donker wordt, worden de nervus opticus en de chiasma optica niet meer geprikkeld. De SCN geeft dan een seintje naar de epifyse die vervolgens start met het produceren van melatonine. Het gevolg is dat je slaperig wordt, in slaap kunt vallen en diep genoeg kunt slapen om gedurende de nacht niet wakker worden, totdat de CAR je weer wekt. De melatoninecurve piekt dus juist ’s avonds, vlak voor het in slaap vallen. Melatonine prikkelt ’s avonds het immuunsysteem, zodat dat alert wordt en aan het werk gaat. Het immuunsysteem maakt voor de remming van ontstekingen gebruik van vetten die overdag worden opgeslagen in vetcellen. ’s Nachts worden deze vetten vrijgemaakt door melatonine, ten behoeve van het immuunsysteem. Zonder melatonine kan dit proces niet plaatsvinden. Zodoende speelt melatonine een cruciale rol in de werking van het immuunsysteem, maar is het ook een van de oorzaken van het vasthouden van vetten: als je onvoldoende diep slaapt, kunnen je vetcellen niet ontladen. Slaap is niet alleen van levensbelang, het maakt je dus ook nog eens slank ;-)!

Het is overigens niet zo dat je 12 uur moet slapen, maar de 12 donkere uren rond de evenaar waren ze destijds echt niet heel actief. Al was het maar omdat het zo donker was dat je geen hand voor ogen zag.  We hebben minimaal 5 uur (aaneengesloten) slaap per nacht nodig om het immuunsysteem zijn werk te laten doen. De meeste mensen slapen 7 tot 9 uur per nacht. Het belangrijkste is dat je de 12 “nacht”-uren gebruikt voor rustiger activiteiten (waaronder een aantal uren slaap) en de 12 “dag”-uren voor actievere zaken zoals eten, bewegen en werken.

En als het ritme wordt verstoord?

Verstoring van het bioritme is een van de triggers van het ontstaan van ziekte. Te lang, te kort, te veel of te weinig productie van cortisol beïnvloedt onmiddellijk de productie van melatonine.  De verstoring kan door allerlei oorzaken zo hevig zijn dat de productie van cortisol en melatonine elkaar volledig komen te overlappen. Niet alleen heeft dat gevolgen voor je slaap (en daarmee samenhangend hoe uitgerust je je voelt), maar ook voor de werking van het immuunsysteem. Aangezien ze een tegengestelde werking hebben, wordt tegelijk het signaal “ ga slapen” en “word wakker gegeven” en wordt het immuunsysteem tegelijk geremd en geactiveerd. Met als gevolg dat er nog slechts halfslachtige reacties plaatsvinden en de boel begint te haperen. Je lichaam kan best een tijd doormodderen, maar er komt, als het tij niet op tijd wordt gekeerd, een keer een punt waar (chronische) ziekte ontstaat. Het goede nieuws is dat een verstoord bioritme met een relatief simpele interventie weer hersteld kan worden, zodat ook je lichaam zich kan gaan herstellen. Deze interventie is onderdeel van mijn coachingstraject “Grip op je chronische ziekte”.

Hoe werkt dat dan in onze omgeving?

Nu je weet hoe het bioritme werkt en hoe belangrijk het is dat het goed werkt, snap je vast ook dat het van belang is om te zorgen dat het zijn werk naar behoren kan (blijven) doen. Aangezien de verre van optimale duur van het donker en licht in onze omgeving een gegeven is, is het de kunst om daar op zo’n manier mee om te gaan dat het ons bioritme ondersteunt in plaats van tegenwerkt. Dat betekent dat we wat kunstgrepen zullen moeten toepassen. In je bed blijven liggen tot het eindelijk licht wordt is een groot deel van het jaar geen optie; naar bed gaan als het donker wordt evenmin…

Wat kan je zelf doen?

Zorg dat je 7 tot 9 uur kunt slapen en dat je uit jezelf wakker wordt. Zet als het nog donker is bij het ontwaken, lekker veel lampen aan. Eet, sport, werk, ga naar buiten en wees actief in de 12 uren die volgen op het wakker worden. Gebruik je laatste maaltijd niet later dan 12 uur na het wakker worden, dim vanaf dat moment de lichten (ook je schermen, bijvoorbeeld met behulp van het programma F.lux of – op je iphone of ipad – Nightshift of zet een amberkleurige zonnebril op), en besteed je tijd aan rustiger activiteiten. Je lichaam kan zich dan door het aanmaken van voldoende melatonine voorbereiden op het slapen. Je voelt vanzelf wanneer je moe wordt en de behoefte hebt om naar bed te gaan. Geef daar aan toe, je zult zien dat je dan makkelijk in slaap valt en beter dooslaapt. En zo kom je uiteindelijk in een ritme dat bij jouw lichaam past.

Wintertijd

Oh ja, nog zo’n heerlijke bioritme-verstoorder: het verzetten van de klok. De wintertijd (neeeeee!!!!) komt er weer aan. Het effect van het verzetten van de klok op je bioritme is niet meer en niet minder het effect van een jetlag. De klok gaat een uur terug, dus de dag duurt ineens 25 uur. Geen wonder dat je je daardoor van slag kunt voelen: je bioritme kan niet klokkijken en past zich niet van het ene op het andere moment aan. De hersenen hebben ongeveer 36 uur nodig om zich aan te passen aan een tijdsverandering; je interne organen kunnen daar wel 5 dagen over doen! Hoe je deze overgang zo soepel mogelijk laat verlopen?

Ik geef je 5 praktische tips:

  1. Als je wakker wordt op zondag, ongeacht de tijd die de klok aangeeft, zorg dan dat je het meteen flink licht maakt. Laat je innerlijke klok maar weten dat het ochtend is!
  2. Wees actief in de ochtend. Maak een boswandeling met het gezin, met de hond, met jezelf als gezelschap…als het maar buiten is en lekker actief.
  3. Zorg dat je je laatste maaltijd 12 uur na het wakker worden eet en eet daarna niet meer.
  4. Las een rustige avond in. Is de vaat gedaan en liggen de kinderen in bed, dim dan de lichten en de schermen. Neem een goed boek, ga een goed gesprek aan met je partner, speel een rustig spelletje…het maakt mij niet uit wat je doet, als je er maar ontspannen van wordt. Een korte hete douche of een lekker warm bad dragen ook bij aan de productie van melatonine.
  5. Ga naar bed als je je moe begint te voelen of uiterlijk op het tijdstip waarop je graag naar bed zou willen om voldoende te kunnen slapen (denk aan die 7-9 uur) voordat je de volgende ochtend weer wordt gewekt.

Word je de volgende ochtend vanzelf en uitgerust wakker: gefeliciteerd! Jouw lichaam heeft de flexibiliteit om snel om te schakelen. Kom je niet meteen helemaal lekker in je ritme? Pas mijn tips dan een aantal dagen toe en je zult zien dat je binnen een week bent aangepast.

Hoe reageer jij op de overgang naar wintertijd (of zomertijd)? Laat het weten in een reactie!

Het op orde brengen van het bioritme (oftewel herstel van de energieverdeling) is een van de belangrijkste en effectiefste manieren om meer energie te krijgen. Daarom heeft het bioritme een belangrijke plek in mijn coachingsprogramma BOOST!. Je leert aan de hand van praktische opdrachten je bioritme kennen en aanpassen, waarmee je je energie een mega-BOOST! geeft.

~ Femke van Doesburg

Chronische ziekten: de oplossing

Heb je een chronische ziekte, dan is de kans groot dat je al talloze artsen bent af gelopen. Wellicht gebruik je medicijnen, of heb je te horen gekregen dat je maar met je ziekte moet leren leven. De reguliere geneeskunde heeft geen oplossing voor chronische ziekten.

Reguliere geneeskunde is gericht op het bestrijden van de symptomen. Medicijnen, zoals pijnstillers of ontstekingsremmers, zijn effectief in het bestrijden van symptomen als pijn en ontstekingen. Ze onderdrukken de werking van het immuunsysteem. Hierdoor heb je enerzijds minder last van je ziekte, maar loop je anderzijds meer kans op andere ziekten. Het onderdrukte immuunsysteem reageert niet meer adequaat op aanvallen van buitenaf, waardoor infecties meer kans hebben. Je loopt het risico dat je bijvoorbeeld vaker antibiotica nodig hebt.

Behandeling door een regulier arts kan absoluut (tijdelijk) nodig zijn om grip te krijgen op de ziekte, maar het gebruiken van medicijnen om de symptomen onder controle te houden, is meestal niet de oplossing. Zolang alleen de symptomen worden onderdrukt, wordt de onderliggende oorzaak van je chronische ziekte niet wordt opgelost.

Bij auto-immuunziekten loop je door onderdrukking van het immuunsysteem met medicijnen de kans om nieuwe auto-immuunreacties te ontwikkelen: we zien vaak dat auto-immuunziekten zich in de loop van de tijd gaan stapelen.

De PNI-aanpak
De PNI, Psycho-Neuro-Immunologie, is de wetenschap die zich bezighoudt met de invloed van emoties (psycho) en het zenuwstelsel (neuro) op het immuunsysteem. Elke ziekte begint bij een falend immuunsysteem en de oorzaak daarvan ligt in het zenuwstelsel en/of de psyche. Binnen de PNI wordt op een andere manier gekeken naar ziekten. In plaats van symptomen te bestrijden, wordt gezocht naar de oorzaak van de ziekte en de oplossing daarvan. Een van de middelen die daarbij wordt ingezet is het aanpassen van voedings- en leefstijl, omdat deze een grote rol spelen bij het ontstaan van auto-immuunziekten.

Ik ga met jou op zoek naar die oorzaak en pak de bron van het probleem aan, in plaats van de symptomen te bestrijden. Naast voeding en supplementen, spelen ook beweging, bioritme (slaap!), ontspanning en het reguleren van emoties een belangrijke rol bij het oplossen van ziekte. Deze dingen zijn allemaal met elkaar vervlochten. Wil je je ziekte echt oplossen, dan zul je aan alle aspecten moeten werken. Natuurlijk kan je vooruitgang boeken door te werken aan één of enkele aspecten, maar het geheel samenpakken levert het beste resultaat.

Hoe ziet zo’n PNI-aanpak er uit? Allereerst besteed ik ruim aandacht aan voeding en suppletie. Wat doet voeding met je lichaam? Wat eet je en hoe vaak? Wat drink je en wanneer? Heeft je lichaam extra ondersteuning in de vorm van suppletie nodig?

Daarnaast kijk ik naar bioritme. Het bioritme speelt een sleutelrol in de werking van het immuunsysteem, omdat dit invloed heeft op onder meer de productie van cortisol. In je slaap vinden talrijke herstelprocessen plaats. Daarom is het van groot belang om ervoor te zorgen dat je voldoende lang en diep slaapt.

Ook beweging is essentieel. Niet of onvoldoende bewegen heeft een zeer ongunstige invloed op het ontstaan van ziekten. Tegelijkertijd is te intensief bewegen ook niet goed, want dat is weer stress (denk aan cortisol) voor het lichaam.

Het onder de loep nemen van stress, ontspanning en emoties is een belangrijk onderdeel in mijn aanpak. Dagelijks staat ons lichaam bloot aan stress. Stress doet zich voor in allerlei vormen, zoals voedingsmiddelen waar je lichaam moeite mee heeft, een deadline die gehaald moet worden, bezorgdheid over je kinderen, een relatie die niet lekker loopt, dreigend ontslag, geldzorgen, ziekte. Voor ontspanning hebben we vaak maar weinig tijd. Ook negatieve emoties worden onderbelicht. Maar wat er niet uit kan, blijft in je systeem hangen en heeft onvermijdelijk negatieve gevolgen.

Tot slot besteden we aandacht aan prikkels in de vorm van warmte/koude, honger/dorst, kortom: prikkels om uit je comfort-zone te komen. Deze comfort-zone lijkt geweldig, maar is op den duur helemaal niet zo comfortabel. Het zijn juist oncomfortabele prikkels die ons lichaam aanzetten tot aanpassing en die ons lichaam flexibel houden. In een lichaam dat zich goed aan veranderende omstandigheden kan aanpassen, werkt het immuunsysteem ook beter. Daardoor ben je beter bestand tegen ziekte.

In mijn behandeling komen alle bovengenoemde aspecten uitgebreid aan bod. In duidelijke, behapbare stappen leer je om zelf aan de slag te gaan met deze aspecten en krijg je controle over je ziekte. Niet alleen vertel ik je wát je moet doen, ik vertel je ook hóé en waaróm. Want als je de reden kent en begrijpt, is het veel gemakkelijker om vol te houden.

Meer weten? Let me know! https://www.femkevandoesburg.nl/contact

Oorzaken van chronische- en auto-immuunziekten (deel 1)

Een chronische of auto-immuunziekte ontstaat niet zomaar. Er gaat een proces aan vooraf waarbij in je lichaam haperingen plaatsvinden in herstelprocedures. Het immuunsysteem slaagt er niet in om pathogenen (ongewenste indringers) adequaat onschadelijk te maken. Je lichaam kiest een bepaalde oplossingsstrategie die niet optimaal is. Er zijn een heleboel oorzaken aan te wijzen voor het ontstaan van chronische- en auto-immuunziekten. In een tweetal artikelen vertel ik je hier meer over.

Genen
Ziekte ontstaat door een mismatch tussen onze genen en onze omgeving. Vanuit evolutionair oogpunt zijn onze genen ingesteld op een bepaalde omgeving en hebben dan ook daarop gebaseerde “verwachtingen”. Als de werkelijkheid niet overeenkomt met deze verwachtingen, gaat het mis. Onze genen zijn nog niet ingesteld op de huidige tijd; genetische aanpassingen verlopen daarvoor veel te langzaam. Onze genen zijn nog gebaseerd op ons leven in de oertijd, maar daar kunnen (en willen!) we natuurlijk niet naar terug. Aan je genen kan je niet zoveel veranderen; genetische aanleg voor een auto-immuunziekte kan bijvoorbeeld niet worden tenietgedaan. Het al dan niet daadwerkelijk ontstaan van de auto-immuunziekte kan echter wel beïnvloed worden. Hierbij spelen voeding en leefstijl een cruciale rol.

Externe factoren
Een andere oorzaak van het ontstaan van auto-immuunziekten ligt in externe factoren, oftewel factoren van buitenaf. Denk aan blootstelling aan schadelijke omgevingsstoffen of medicijnen en hormonen, voeding en leefstijl. Op deze laatste twee wil ik wat dieper ingaan, omdat zij een belangrijke bijdragen leveren aan een haperend immuunsysteem. Tegelijkertijd zijn deze twee aspecten het gemakkelijkst door onszelf te beïnvloeden.

Voeding en leefstijl
Voeding, en vooral de eenzijdigheid in onze voeding, is een belangrijke oorzaak die bijdraagt aan het ontstaan van ziekten. We eten te veel en te vaak van hetzelfde. Vaak hebben we een vast stramien van groenten die we door de week heen eten en eten we maar één soort groente per dag. Wel eten we drie keer per dag granen en zuivel en eten we dagelijks nachtschades. Daarnaast regelmatig peulvruchten, dagelijks zoogdiervlees en heel soms een vis; het is allemaal niet bepaald een goede basis voor gezonde darmen, waar de basis van het immuunsysteem ligt.

Ook onze huidige leefstijl heeft grote invloed op onze gezondheid. We zijn druk en kennen nauwelijks nog echte ontspanning. We “moeten” vanalles, maar zodra we “moeten”, is het stress. Bij velen van ons is (bijvoorbeeld doordat we te druk zijn) het biotrime (het dag-nacht-ritme) verstoord, wat van invloed is op de kwaliteit van je slaap. Slaap is nodig voor herstel en regulatie van allerlei lichaamsprocessen en is van levensbelang. Je kunt jezelf letterlijk beter slapen (en slank trouwens ook! Daarover vertel ik graag een andere keer meer). Naast slaap is ook beweging een cruciale factor. En dan heb ik het nog niet eens over de sportschool: enkel het feit dat we veel te veel zitten is al ziekmakend.

Het feit dat we het liefst in onze comfort-zone verblijven, helpt ook niet erg. Lichamelijke uitdagingen zoals dealen met kou of warmte zijn er niet meer bij. Maar ook geestelijke uitdagingen worden ons uit de weg genomen: contactgegevens staan in je telefoon, iets uitrekenen is met de rekenmachine op je smartphone een fluitje van een cent en weet je iets niet, dan helpt Google je uit de brand. We realiseren ons niet dat het feit dat een steeds minder groot beroep wordt gedaan op onze vaardigheden, ons in een alsmaar slechtere conditie brengt. En dat deze slechtere conditie een belangrijke bijdrage levert aan het ontstaan van ziekten. Immers: if you don’t use it, you lose it. Het lichaam zal cellen die niet of nauwelijks worden gebruikt, afbreken. Waarom iets in stand houden (wat energie kost) als er toch geen beroep op wordt gedaan?

Chronische stress
Een andere belangrijke oorzaak van auto-immuunziekten is chronische stress. In een situatie van chronische stress wordt de stress-as (de hypothalamus-hypofyse-bijnier-as, oftewel HPA-as (vanuit het Engels: hypothalamus-pitiutary-adrenal-axis)) continue belast. Deze as is een hormonaal aangestuurd systeem dat zorgt voor de productie van cortisol. Cortisol heeft verschillende functies in ons lichaam. Een ervan is dat het werkt als ontstekingsremmer. Cortisol dient bij een extern gevaar (een tijger die op je af komt (of een berg werk, in de tegenwoordige tijd)) onder meer als ontstekingsremmer die alvast vrijkomt voor het geval dat de stresssituatie leidt tot een verwonding. Als de stresssituatie langer duurt en de HPA-as geactiveerd blijft, zijn er voortdurend (te) hoge cortisolniveaus in het lichaam. Juist vanwege het feit cortisol een ontstekingsremmer is, is een langdurige overvloedige aanwezigheid ervan niet gunstig omdat het de werking van het immuunsysteem onderdrukt. Daardoor wordt de kans groter dat het immuunsysteem gaat haperen.

Chronische stress kan ook leiden tot een situatie waarin er helemaal geen cortisol meer wordt geproduceerd. Als de bijnieren door voortdurende aanwezigheid van stressoren alsmaar overuren draaien, ontstaat op den duur het gevaar dat ze gaan haperen en hun werk niet meer doen. Dan ontstaat een situatie die ook wel “bijnieruitputting” wordt genoemd. Als er helemaal geen cortisol meer is, dan kunnen ontstekingen niet meer goed geremd worden en moet het immuunsysteem door deze voortdurend aanwezige ontstekingen alsmaar actief blijven. En bij een continue actief immuunsysteem wordt de kans groter dat het fouten gaat maken.

Kortom, chronische stress kan zorgen voor zowel een situatie van teveel cortisol als een situatie van te weinig cortisol en beide situaties kunnen leiden tot het haperen van het immuunsysteem. Om die reden is het, zeker bij chronische- en auto-immuunziekten, ongelofelijk belangrijk om stressfactoren aan te pakken.

In deel twee uit deze serie lees je meer over de invloed van je darmgezondheid op het ontstaan van ziekten.

Wat doe jij tegen stress? Laat het weten in een reactie!

 

Psycho-Neuro-Immunologie

De Psycho-Neuro-Immunologie (PNI) is de wetenschap die zich bezighoudt met de invloed van emoties (“psycho”) en het zenuwstelsel (“neuro”) op het immuunsysteem (“immuno”). Het gaat dus over ziek-en-beter-worden: elke ziekte begint bij een falend immuunsysteem.

Het zenuwstelsel en de psyche hebben grote invloed op het immuunsysteem. Alle systemen in het lichaam, zoals de hersenen, de spijsvertering, het hart- en vaatstelsel, het spierstelsel en het immuunsysteem, communiceren voortdurend met elkaar. Als er iets mis gaat in één systeem, dan kan dat leiden tot een verstoring in een ander systeem. Een psychische stoornis zoals depressiviteit of een stoornis in het immuunsysteem zoals een allergie, kan ontstaan doordat er in de darmen iets mis is gegaan. Darmklachten kunnen op hun beurt weer veroorzaakt worden door bijvoorbeeld een tekort aan energie als gevolg van stress.

De PNI kijkt nooit alleen naar symptomen, maar zoekt naar de oorzaak van het ontstaan van de symptomen: wanneer zijn ze ontstaan, welke factoren en omstandigheden hebben een rol gespeeld bij het ontstaan ervan, welke onderliggende systemen kunnen een rol spelen? Hiervoor is gedegen kennis van anatomie, fysiologie en biochemie vereist. Deze drie pijlers nemen dan ook een belangrijke plek in binnen de PNI.

Om tot een diagnose te komen, worden in de PNI de klachten in een uitgebreid vraaggesprek in kaart gebracht. Soms zijn aanvullende testen nodig, zoals een darmflora-onderzoek of bloedtesten. Er wordt gezocht naar de meest waarschijnlijke diagnose, waarop een individueel therapie-advies van voeding, voedingssupplementen en leefstijl wordt gebaseerd. Deze therapie wordt in vervolgafspraken geëvalueerd en indien nodig bijgesteld.

Voeding neemt een centrale plek in binnen de PNI:

“Wat dan ook de vader van een ziekte is, de moeder is altijd een verkeerde voeding.”

Dit eeuwenoude principe van Hippocrates van Kos vormt de grondslag voor de orthomoleculaire therapie volgens de PNI. Zowel voeding als hoge doseringen voedingsstoffen in de vorm van supplementen kunnen processen in het lichaam terug in balans brengen waardoor aandoeningen kunnen genezen.

Naast voeding spelen slaap, ontspanning en beweging een belangrijke rol. Al deze elementen samen, gecombineerd met af en toe eens lekker uit je comfortzone stappen, vormen de basis van de PNI-behandeling.

Mijn behandelingen zijn gebaseerd op PNI-inzichten. Dat betekent dat alle elementen daarin een plaats hebben en dat je een integrale aanpak krijgt om je leefstijl te veranderen en van je chronische gezondheidsklachten af te komen. Een aanpak die mij heeft geholpen mijn gezondheidsproblemen onder controle te krijgen. En als het mij is gelukt, dan kan jij het ook, zeker met mijn hulp! Lees hier hoe mijn aanpak er uitziet en vraag een gratis adviesgesprek aan waarin je kennismaakt met mijn werkwijze.